Μια πολύ ενδιαφέρουσα εκδρομή για το τριήμερο της Καθαράς Δευτέρας διοργανώνεται στη Στερεά Ελλάδα, γνωστή για τα αποκριάτικα έθιμά της, και όχι μόνο!
Από την παραθαλάσσια Ιτέα στην ορεινή φημισμένη Αράχωβα – την «βασίλισσα του χειμώνα» όπως την αποκαλούν-, και από το χιονοδρομικό κέντρο του Παρνασσού στην πανέμορφη ναυτική πολιτεία του Γαλαξιδίου.
Όσο για την Άμφισσα, με τις παραδοσιακές της γειτονιές και τα έθιμα της, που συγκαταλέγονται στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας,θα σας κερδίσει από την πρώτη στιγμή!
Αυτές οι Απόκριες ξεχωρίζουν και η 3ήμερη εκδρομή «Αράχωβα – Γαλαξίδι – Αλευρομουτζουρώματα» είναι μοναδική! Για πάμε να δούμε, τι θα δούμε!
Στην Άμφισσα το «Στοιχειό της Χάρμαινας»
Οι δρόμοι γεμίζουν από νεράιδες, αράπηδες, αχυρένιους και σε μια ατμόσφαιρα επιβλητική, όπου γίνεται η αναπαράσταση της πάλης των «Στοιχειών».
Το «Στοιχειό της Χάρμαινας» ως το πιο δυνατό, προστάτης των βυρσοδεψών, κατεβαίνει τα σκαλιά του Άη Νικόλα και παλεύει με αυτά της Τέχολης και του Γκιριζιού.
Δερματοφόροι μεταμφιεσμένοι, ντεβέτσ’κες, μποτσ’νάκηδες, ξωτικά και νεράιδες, κατακλύζουν την πόλη, σε μια εκδήλωση που εξελίσσεται και μεγαλώνει κάθε χρόνο.
Η «Νύχτα των Στοιχειών» είναι η αναπαράσταση του τοπικού θρύλου του Στοιχειού της Χάρμαινας. Πραγματοποιείται κάθε χρόνο το τελευταίο Σάββατο των Αποκριών στην Άμφισσα. Στους δρόμους της πόλης περιηγούνται άντρες, γυναίκες και παιδιά, κωδωνοφόροι, δερματοφόροι και μεταμφιεσμένοι με ζωόμορφες εμφανίσεις, συνοδεύοντας το ομοίωμα του Στοιχειού της Χάρμαινας. Το δρώμενο περιλαμβάνει πάλη μεταξύ των στοιχειών της Χάρμαινας και των στοιχειών δύο άλλων περιοχών -της Τέχολης και του Γκιριζιού-, με νικητή πάντοτε το στοιχειό της Χάρμαινας.
Σύμφωνα με το θρύλο, το στοιχείο της Χάρμαινας ήταν ζωόμορφο ή κυνόμορφο, όπως ζωόμορφα ήταν και τα υπόλοιπα στοιχειά που περιγράφονται στους τοπικούς θρύλους (Τέχολης, Γκυριζιού).
Να σας πούμε ότι η «Νύχτα των Στοιχειών» ή «Το Στοιχειό της Χάρμαινας» εγγράφηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας, τον Φεβρουάριο του 2022.
Στο Γαλαξίδι τα «Αλευρομουτζουρώματα»
Τα Αλευρομουτζουρώματα στο Γαλαξίδι είναι ένα παραδοσιακό καρναβαλικό έθιμο που αναβιώνει κάθε Καθαρά Δευτέρα.
Οι συμμετέχοντες πετάνε αλεύρι ο ένας στον άλλον, δημιουργώντας μια αστεία και χαρούμενη ατμόσφαιρα στην πόλη. Το έθιμο συνδυάζει παιχνίδι, γέλιο και κοινωνική συναναστροφή, αποτελώντας σημαντικό μέρος της τοπικής πολιτιστικής ταυτότητας.
Στη Ναυτική πολιτεία, την Καθαρά Δευτέρα 23/2, αναβιώνουν ο «Αλευρομουτζουρωμένος Γάμος» (13.00 Αφετηρία οικία Λ.Γκούλτα πλησίον Δημοτικού Σχολείου Γαλαξιδίου) και τα «Αλευρομουτζουρώματα» (14:30 Αφετηρία, «Γέφυρα»-είσοδος Γαλαξιδίου).
Στην Ιτέα η παρέλαση αρμάτων και καρναβαλιστών
Και στην παραθαλάσσια Ιτέα, δημοτική ενότητα του Δήμου Δελφών, οι αποκριάτικες εκδηλώσεις ξεκίνησαν στις 7 Φεβρουαρίου και ολοκληρώνονται την Καθαρά Δευτέρα 23 Φεβρουαρίου, στην προβλήτα με τα Ιτιώτικα Κούλουμα.
Το Σάββατο 21/2 θα διεξαχθεί το Μεγάλο Παιχνίδι του Chat GPItea ενώ την Κυριακή της Τυρινής 22/2 θα πραγματοποιηθεί η μεγάλη παρέλαση αρμάτων και καρναβαλιστών με σημείο συνάντησης την πλατεία Κίρρας στις 15.00. Θα ακολουθήσει συναυλία στην προβλήτα της Ιτέας.
Το πρόγραμμα της 3ήμερης εκδρομής
Για να δούμε πώς έχει το πρόγραμμα της 3ήμερης εκδρομής:
Το Σάββατο 21 Φεβρουαρίου θα αναχωρήσετε στις 07:00 το πρωί από την Θεσσαλονίκη και αφού περάσετε τη Λάρισα και τη Λαμία, κατευθύνεστε προς Φωκίδα και συνεχίζετε για την Ιτέα. Εκεί βρίσκεται και το ξενοδοχείο σας, όπου θα τακτοποιηθείτε στα δωμάτια και θα έχετε χρόνο για ξεκούραση, φαγητό ή καφέ, ώστε να ετοιμαστείτε για το απογευματινό πρόγραμμα.
Το απόγευμα ξεκινάτε για την Άμφισσα, μια πόλη μικρή σε μέγεθος αλλά πλούσια σε ιστορία και μυστικά που αξίζει να ανακαλύψετε. Στην Άμφισσα θα περπατήσετε στα γραφικά σοκάκια και θα επισκεφθείτε την όμορφη πλατεία Κεχαγιά, εκεί όπου βρίσκεται το ιστορικό καφενείο «Πανελλήνιον».
Η περιοχή διατηρεί μέχρι σήμερα τον παραδοσιακό της χαρακτήρα και αποπνέει την αυθεντική ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής.
Η ημέρα ολοκληρώνεται με τη μεγάλη πομπή των «Στοιχειών της Χάρμαινας», ένα μοναδικό αποκριάτικο δρώμενο με πίπιζες και νταούλια, που χαρίζει έντονα συναισθήματα και εντυπώσεις στους θεατές. Επιστροφή στο ξενοδοχείο και διανυκτέρευση. Συνολικά αυτή τη μέρα θα διανύσετε 460 χλμ.
Χιονοδρομικό κέντρο Παρνασσού, Αράχωβα, Ιτέα
Αφού πάρετε το πρωινό σας, θα αναχωρήσετε για το χιονοδρομικό κέντρο του Παρνασσού, το μεγαλύτερο χιονοδρομικό της χώρας μας, το οποίο αποτελεί πόλο έλξης για τους λάτρεις του σκι και του χιονιού.
Αφού απολαύσετε το χιονισμένο τοπίο, θα αναχωρήσετε για την «Μύκονο του χειμώνα», την Αράχωβα, τη γραφική και φημισμένη κωμόπολη στις νότιες πλαγιές του Παρνασσού.
Θα έχετε χρόνο να περιηγηθείτε στα δρομάκια και τις πλατείες της, να απολαύσετε τον καφέ σας, να κάνετε τις αγορές σας στα τοπικά καταστήματα με τα παραδοσιακά προϊόντα και τα είδη λαϊκής τέχνης.
Θα γνωρίσετε επίσης τα τοπικά αποκριάτικα δρώμενα, όπως τη Γιορτή του Χαλβά, που γεμίζει την πλατεία με αρώματα και γεύσεις άλλης εποχής.
Η ημέρα κορυφώνεται με την πολύχρωμη παρέλαση του Καρναβαλιού, όπου μικροί και μεγάλοι, ντυμένοι μασκαράδες, συμμετέχουν σε ένα ξέφρενο γλέντι, καθώς και με το μυσταγωγικό δρώμενο της Νύμφης του Ποταμού, που προσδίδει στην ατμόσφαιρα ένα στοιχείο μυστηρίου και μαγείας.
Το απόγευμα επιστρέφετε στην Ιτέα, την όμορφη παραθαλάσσια πόλη που ιδρύθηκε το 1830 και, σύμφωνα με την παράδοση, πήρε το όνομά της από τις πολλές ιτιές που φύτρωναν στην περιοχή. Συνολικά αυτή τη μέρα θα διανύσετε 150 χλμ.
Ιτέα – Γαλαξίδι – Θεσσαλονίκη
Καθαρά Δευτέρα και αφού πάρετε το πρωινό σας θα αναχωρήσετε για το Γαλαξίδι, γραφικός, παραθαλάσσιος οικισμός με νεοκλασικά καπετανόσπιτα, στενά δρομάκια, όμορφες εκκλησίες, μουσεία και νόστιμες λιχουδιές.
Στο Γαλαξίδι την Καθαρά Δευτέρα αναβιώνει το έθιμο με τα «Αλευρομουτζουρώματα», τα οποία αποτελούν την κορύφωση των εορτών της Αποκριάς.
Θα έχετε ελεύθερο χρόνο να παρακολουθήσετε το έθιμο και στη συνέχεια θα αναχωρήσετε για Θεσσαλονίκη, όπου με τις απαραίτητες στάσεις θα φτάσετε το βράδυ στην πόλη, με γεμάτες τις ‘μπαταρίες’ σας από όλα όσα θα δείτε, θα βιώσετε, θα γευτείτε! Συνολικά αυτή τη μέρα θα διανύσετε 454 χλμ.
Αυτό το ξέρατε;
– Η Άμφισσα, γνωστή και ως τα «Σάλωνα», αρχαιότατη πόλη των Εσπερίων ή Οζολών Λοκρών, ήταν χτισμένη στη θέση που βρίσκεται σήμερα, στους πρόποδες του όρους Έλατος, κάτω από το θρυλικό Κάστρο των Σαλώνων. Το όνομά της προέρχεται πιθανόν από το όνομα της κόρης του Μάκαρος (που ήταν γιός του Αίολου), αλλά σύμφωνα και με κάποιες πηγές από το ρήμα “αμφιέννυμι” που σημαίνει περιτριγυρισμένος (επειδή η πόλη είναι περιτριγυρισμένη από βουνά). Σήμερα η Άμφισσα είναι η πρωτεύουσα του Δήμου Δελφών και του νομού Φωκίδας και είναι το μεγαλύτερο κέντρο υπηρεσιών στην περιοχή.
– Ο Παραδοσιακός Ελαιώνας της Άμφισσας, με τα πάνω από 1.2 εκατομμύρια ελαιόδεντρα, είναι ο μεγαλύτερος ενιαίος ελαιώνας στην Ελλάδα και έχει αναγνωριστεί ως μνημείο της φύσης από την UNESCO. Τα αιωνόβια δέντρα, με ηλικία που φτάνει ακόμα και τα 2.000 χρόνια, παραμένουνζωντανά μνημεία της ιστορίας και της παράδοσης της περιοχής.
Η Ελιά Αμφίσσης θεωρείται ως η «Βασίλισσα των ελιών». Είναι μεγάλη, στρογγυλή, με πράσινο ή μενεξεδένιο χρώμα και πλούσια χορταστική σάρκα.
-Στην παραδοσιακή συνοικία Χάρμαινας της Άμφισσας για αιώνες ήταν συγκεντρωμένα όλα τα εργαστήρια που ασχολούνταν με την κατεργασία του δέρματος (Ταμπάκικα). Βρίσκεται νότια και σε απόσταση 500μ. από το ιστορικό Κάστρο της Άμφισσας.
– Ο Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως του Σωτήρα στην Ιτέα δεσπόζει στο κέντρο της πόλης. Η ανέγερση του ναού, που είναι πολιούχος της παραλιακής πόλης της Φωκίδας, ξεκίνησε το 1890. Η Εικόνα της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα πιστεύεται πως είναι θαυματουργή!
– Εσπλανάδα Ιτέας: Στην καρδιά του Κρισσαίου και του Κορινθιακού Κόλπου, η μαρίνα της Ιτέας αποτελεί κομβικό σταθμό για τους Δελφούς και την ευρύτερη περιοχή. Έχει χωρητικότητα ελλιμενισμού 250 σκαφών.
– Η σημερινή πολιτεία του Γαλαξειδίου σαγηνεύει με την καλοδιατηρημένη παραδοσιακή της αρχιτεκτονική και αποτελεί διεθνή τουριστικό πόλο έλξης. Εδώ εδρεύει το Ναυτικό Ιστορικό Μουσείο Γαλαξειδίου, ένα από τα καλύτερα ναυτικά μουσεία στο είδος του. Πρωτοκατοικημένο από τους Εσπερίους Λοκρούς (8ος αι. π.Χ.), αποτελεί την ιστορική συνέχεια του αρχαίου Χάλειου.
-Σήμα κατατεθέν της Αράχωβας είναι το Ρολόι της Ώρας. Στο μεγάλο σεισμό του 1870 ο πύργος κατέρρευσε και ξαναχτίστηκε αμέσως. Δυτικά εκτείνεται η παλαιά εκκλησία της Θεοτόκου η οποία αναφέρεται από τα 1676.
Βόρεια του βράχου, το νεοκλασικό κτίριο με τις πετρόχτιστες κολόνες, είναι το πρώην Δημοτικό σχολείο που χτίστηκε στα 1910 με δαπάνες του Ανδρέα Συγγρού. Σήμερα ανακατασκευάστηκε και λειτουργεί ως Λαογραφικό μουσείο. Στα 1830, στην ίδια θέση, επί Καποδίστρια, είχε χτιστεί «Σχολείον Αλληλοδιδακτικόν Κωμοπόλεως Ράχοβας, Επαρχίας Λεβαδείας».Το κτίριο αυτό καταστράφηκε στο σεισμό του 1870.
*
– Την 3ήμερη εκδρομή με τίτλο «Απόκριες: Αράχωβα – Γαλαξίδι – Αλευρομουτζουρώματα» διοργανώνει το ταξιδιωτικό γραφείο IOLE TRAVEL (τηλ. 2310 553147, www.ioletravel.gr).
-Οι τιμές κυμαίνονται μεταξύ 179 – 235 ευρώ/άτομο, περιλαμβάνοντας μεταφορές – μετακινήσεις με σύγχρονο λεωφορείο, περιηγήσεις που αναφέρονται στο πρόγραμμα, δυο (2) διανυκτερεύσεις με πρωινό σε ξενοδοχείο 3αστέρων στην Ιτέα μπροστά στη θάλασσα, ασφάλεια αστικής επαγγελματικής ευθύνης, ΦΠΑ, έμπειρο συνοδό αρχηγό του γραφείου. Δεν περιλαμβάνονται ότι αναφέρεται στο πρόγραμμα ως προαιρετικό, είσοδοι σε μουσεία, κέντρα κλπ. Δεν περιλαμβάνεται ο φόρος διαμονής (τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση).
